Bir apartmanda ya da sitede yaşamanın kolaylıkları kadar zorlukları da var. Bu zorluklar genelde bir arada yaşamak kültürünün herkes tarafından hazmedilmemiş olmasından kaynaklanır ve buna önemli bir örnek de balkon kullanımıdır. Üst kattan halı silkeleyen bir komşunuz varsa ne yapabilirsiniz? Kat Mülkiyeti Kanunu bakımından yapılacak bir şey var mıdır?
İçindekiler
Apartman kuralları
Bir apartmanda yaşamanın beraberinde getirdiği birtakım kurallar vardır. Her apartman sakininin bir diğerine saygılı olması esasına dayanan bu kuralların birçoğunun yazılı olması bile gerekmez.
Başkasının otopark alanına park etmemek, komşuyu rahatsız edecek derecede gürültü yapmamak, Pazar günleri inşaat işleri yapmaktan kaçınmak ya da çocukların bahçede komşuları rahatsız edecek derecede oyun oynamaması gibi temel bazı hususlar ilk bakışta akla gelen kurallardandır.
Bu kural listesi o kadar çoğaltılabilir ki bunları tek tek saymak çok anlamlı olmayacaktır. Yine de sizler için daha önce hazırladığım bir apartman veya site kuralları listesi şurada var: https://mustafabaysal.com/apartman-kurallari-cezalari/
Apartman kurallarına uyulmazsa ne olur?
Site ya da apartman yönetiminin sakinlerine para cezası uygulaması mümkündür. Daha önce kaleme aldığım bir yazımda bunun nasıl olabileceğini izah etmiştim: https://mustafabaysal.com/site-yonetimi-ceza-kesebilir-mi/
Kısaca özetlemem gerekirse; para cezası uygulanabilmesi için bunun ya da yönetim planında belirlenmiş olması ya da kat malikleri kurulunda bununla ilgili bir karar alınmış olması gerekir. Bu iki durumdan biri olmadan, hiçbir kat malikine yönetim tarafından para cezası uygulanamaz.
Balkondan halı silkelemek
Kültürümüzde ilkbahar ve sonbahar aylarında evlerin genel temizliğinin yapılması ve bu esnada halıların kaldırılması ya da serilmesi gibi uygulamalara sıkça rastlanır.
Apartmanlar ve siteler hayatımıza girmeden önce halılar müstakil evlerin bahçelerinde iplerin üzerine serilir ve sopalarla dövülerek havalandırılırdı. Aynı alışkanlık yıllar içinde apartmanlara da taşındı ve ortaya yeni sorunlar çıkı.
Üst kattan halı silkelemek yasak mı?
Öncelikle 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu’nda böyle bir yasak olmadığını söylemeliyim; ancak bu, halının balkondan silkelenebileceği anlamına da gelmez.
Bu sorunun cevabını almak için önce apartmanın ya da sitenin yönetim planına bakmak gerekir. Yönetim planında, balkondan halı silkelemenin yasak olduğu açıkça ifade edilmişse, halı silkelemek yasak olacaktır.
Eğer yönetim planında bir hüküm yoksa ve fakat kat malikleri kurulu daha önce toplanmış ve balkondan halı silkelemeyi yasaklamışsa, halı silkelemek yine yasak olacaktır.
Ne yönetim planında böyle bir yasak varsa ne de kat malikleri kurulu yasaklama kararı aldıysa ne olur? Bu durumda genel teamüle göre hareket etmek doğru olacaktır:
- Üst katta oturan komşunun, kimseyi rahatsız etmeyecek şekilde halı silkelemesi, bunu yaparken diğer komşuların balkonlarını kirletmemesi halinde, bu kimsenin halı silkelemesine diğerlerinin karışmaması doğru olur.
- Üst katta oturan komşu halıyı silkelediğinde alt kata ya da diğer katlara toz veya kir geliyorsa, üst kat komşusunun halı silkelemekten vazgeçmesi doğru olur.
Halı silkeleme cezası ne kadar?
Yazımın buraya kadar olan kısmını okuduysanız, cevabı da veriyor olmanız gerekir. Eğer yönetim planında ya da kat malikleri kurulunca alınan bir kararda yasaklama varsa ve bir de bu dokümanlardan birisinde bu yasağa uymamanın cezası belirlenmişse, işte halı silkeleyen komşuya burada yazılı miktar kadar para cezası yönetim tarafından uygulanabilir.
Ama cezaya konu silkeleme fiili ve cezanın miktarı önceden belirlenmemişse, hiçbir yönetim kafasına göre kat malikine para cezası uygulayamaz.
Alt komşu ne yapabilir? Sulh hukuk mahkemesine başvuru!
Burada izah edeceğim yöntemin 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu bakımından geçerli olduğunu ve uğraştırıcı olduğunu söylemeliyim. Fakat ne yazık ki bunun daha kolay bir hukuki yolu yoktur.
Üst komşusunun halı silkelemesinden ve benzeri davranışlarından rahatsız olan ve ne yaparsa yapsın bunu engelleyemeyen alt komşunun sulh hukuk mahkemesine başvurarak hakimin müdahalesini talep etmesi mümkündür.
Burada hakimin ne yapabileceği merak konusu olabilirse de böyle düşünmek gereksiz olacaktır. Mağdur kat maliki sulh hukuk mahkemesine başvurur, hakim durumu değerlendirir ve alt komşuyu haklı bulursa, kararında bir tedbir alınması ister. Bu tedbir, tamamen şahsi yorumumdur, örneğin balkona çıkıntı yapılması ya da benzeri bir sistemle toz ile kirin alt kata geçmesinin önlenmesi suretinde olabilir. Bu kararın içeriği ve niteliği tamamen hakimin takdirinde olacaktır.
Halı silkeleyen komşuyu savcılığa şikâyet etmek
Rahatsız olan komşunun burada yapabileceği ikinci husus, savcılığa suç duyurusunda bulunmak olabilir.
Türk Ceza Kanunu’nun 151’inci maddesine göre; başkasının taşınır veya taşınmaz malını kısmen veya tamamen yıkan, tahrip eden, yok eden, bozan, kullanılamaz hale getiren veya kirleten kişi, mağdurun şikâyeti üzerine, dört aydan üç yıla kadar hapis veya adli para cezası ile cezalandırılır.
Yukarıdaki madde kapsamında cumhuriyet başsavcılığına şikâyette bulunmak da alt kat komşunun elindeki seçeneklerden birisidir.
Halı silkeleyen komşu zabıtaya şikâyet edilir mi?
Halı silkeyerek komşunun balkonuna zarar verme eylemi ile zabıtanın bir alakasının olduğunu zannetmiyorum. Bu hususta herhangi bir mevzuat hükmüne de rastlamadım. Haliyle, üst kat komşuyu halı silkelediği için zabıtaya şikâyet etmek kanaatimce anlamsız olacaktır.
Halı silkeleme ile ilgili Yargıtay kararları
Bu hususta somut iki Yargıtay kararı bulabildim. Bunlardan ilkinde mağdur kat maliki üst kattaki dairenin maliki olan davalının kendi balkonundan silkelediği halı ve kilimlerinden çıkan tozlarla ve asılan ıslak çamaşırların suları ile kendisini rahatsız ettiğinden bu tür rahatsız edici hareketlerin de önlenmesine karar verilmesini sulh hukuk mahkemesinde dava etmiştir. Yüksek mahkeme; 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu’nun 18. maddesine göre, kat maliklerinin, gerek kendi bağımsız bölümlerini, gerekse ortak yerleri kullanırlarken birbirlerini rahatsız etmemek ve haklarını çiğnememekle yükümlü olduklarına ve böyle olunca, davacının, rahatsız edici hareketlerle ilgili iddiasının mahkemece, bu madde çerçevesinde araştırılmasına ve toplanacak kanıtların takdir edilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerektiğine hükmetmiştir. (5 Hukuk, 1988/20265 K.).
Bir başka kararda ise 634 sayılı Kat Mülkiyeti Yasasının 18.maddesinin, kiracıların dahi kat malikleri gibi gerek bağımsız bölümlerini gerekse ortak yerleri kullanırken doğruluk kaidelerine uymaları ve birbirlerini rahatsız etmekten kaçınmaları, birbirinin haklarını çiğnememelerini öngördüğünü ve bağımsız bölüm malikini bu konuda kiracılar ile birlikte müteselsilen sorumlu tuttuğunu belirtmiştir. Aynı Yasanın 33.maddesinde ise bu Kanunda öngörülen borç ve yükümlülüklerini yerine getirmeyenler hakkında diğer kat maliklerince mahkemeye başvurma hakkı tanındığını, hâkimin iddiayı sabit görmesi halinde ilgililerin yasaya aykırı kullanım ve davranışlarına son verilmesine, bunun için belli bir süre verilmesine ve bunun tefhim veya tebliğine karar verileceğinin hükme bağlandığı, mahkemece tespit edilen sürede bu kararın yerine getirilmemesi halinde maddenin son fıkrasında cezai müeyyide getirildiği ifade edilmiştir. (18 Hukuk, 2015/17346 K.).
SONUÇ
Halı silkeleyen üst komşu nereye şikâyet edilir? Öncelikle meseleyi konuşarak ve sulhla çözmek en doğru yaklaşım olacaktır. Buna rağmen sorun çözülmezse mağdur kat malikinin aşağıdaki seçenekleri değerlendirmesi gerekecektir:
- Balkondan halı silkelemeye para cezası uygulanacağı yönetim planında öngörülmüşse veya kat malikleri kurulunda daha önce buna dair karar alınmışsa, yönetimden üst komşusuna para cezası uygulanmasını isteyebilir (Yönetim planında ceza hükmü yoksa veya kat malikleri kurulunda ceza ile ilgili karar alınmamışsa olmaz).
- Sulh hukuk mahkemesine başvurarak, üst kat komşusunun halı silkeme eylemine karşı hâkimin müdahalesini talep edebilir.
- Cumhuriyet Başsavcılığına Türk Ceza Kanunu’nun 151’nci maddesi kapsamında, üst kat komşusu hakkında suç duyurusunda bulunabilir.
Aslında bir de üst kat komşunun mülkünün tüm apartman tarafından satın alınması seçeneği vardır; ancak daha önce izah ettiğim bu husus o kadar karmaşık ve uygulaması o kadar zor bir iştir ki; bu seçeneği yukarıya almak istemedim. Yine de bu konuyu merak ediyorsanız, şu yazıma göz atabilirsiniz: https://mustafabaysal.com/rahatsizlik-veren-komsunun-evden-cikarilmasi/
