Konut Kapıcıları

Kapıcı için çalışma süreleri

Kapıcı çalışma saatleri aslında diğer işçilerden çok farklı değildir; fakat yine de kapıcılara özel belirlenmiş birtakım kurallar da mevcuttur. O halde birlikte bakalım, kapıcılar için çalışma süreleri nasıl belirlenir?

Kapıcı kime denir?

Konut Kapıcılar Yönetmeliğinde kapıcı; anataşınmazın bakımı, korunması, küçük çaptaki onarımı, ortak yerlerin ve döşemelerin bakımı, temizliği, bağımsız bölümlerde oturanların çarşı işlerinin görülmesi, güvenliklerinin sağlanması, kaloriferin yakılması ve bahçenin düzenlenmesi ve bakımı ve benzeri hizmetleri gören kişi olarak tanımlanmıştır.

Bu tanım aynı zamanda kapıcının görevlerini de içerir ve yukarıdakilere ek olarak yeni görevlerin tanımlanması da her zaman mümkündür.

Kapıcılar için çalışma süreleri

Aslında kapıcılar için özel olarak belirlenmiş bir çalışma süresi bulunmaz. İş Kanunu’nun çalışma süresine ilişkin genel kuralları burada da geçerlidir.

İş Kanunu’na göre işçinin çalışma süresi haftalık en çok 45 saattir ve tarafların anlaşması halinde bu süre, haftanın günlerine eşit olarak bölünebilir: İşçinin haftalık çalışma süresi kaç saattir?

Konut Kapıcıları Yönetmeliği de kapıcının çalışma süresinin genel olarak 45 saat olduğunu ifade etmiş ve kanundan farklı olarak tek bir hüküm getirmiştir: Bu hükme göre; kapıcının çalışma süresinin en çok 4’e bölünmesi mümkündür.

kapıcı çalışma saatleri

Kapıcının ara dinlenmesi

Ara dinlenme süreleri işçinin çalışmadan geçirdiği süreyi ifade eder ve çalışma süresinden sayılmaz. İş Kanunu’nun 68’inci maddesine göre ara dinlenme süreleri şöyle belirlenmiştir:

  • 4 saat veya daha kısa süreli işlerde 15 dakika
  • 4 saatten fazla ve 7,5 saate kadar (7,5 saat dahil) süreli işlerde yarım saat
  • 7,5 saatten fazla süreli işlerde 1 saat

O halde kapıcının da en az bu süreler kadar dinlenmesi gerektiği açıktır. Fakat burada şu sorunun gündeme gelmesi normaldir: Kapıcının çalışma süresi en çok 4’e bölünebildiğine göre, kapıcının işe başlama ve işi bitirme saatleri bir sınırlamaya tabi olmayacak mıdır?

Kapıcının işe başlama ve işi bırakma saatleri

Öyle ya, kapıcının çalışma süresi 4’e bölünebiliyorsa; aşağıdaki gibi bir çalışma sistemi olabilir mi?

  • 06:00-08:00 ilk bölüm
  • 13:00-15:00 ikinci bölüm
  • 18:00-20:00 üçüncü bölüm
  • 23:00-00:30 dördüncü bölüm

Yukarıdaki çalışma sisteminde işçinin çalışma süresi günlük 7,5 saat olsa da bu işçi sabah 06:00’dan gece yarısı 00:30’a kadar apartmanda bulunmak durumunda olacaktır. Bu sistem doğru olabilir mi?

İki vardiya arası en az 12 saat dinlenme şart

Şu yazımda önemli bir konuyu izah etmiştim: İki vardiya arasında ne kadar zaman olmalıdır?

Postalar halinde çalışılan işlerden, işçinin iki vardiyası arasında en az 11 saat süre geçmesi gerekiyordu. Postalar Halinde İşçi Çalıştırılarak Yürütülen İşlerde Çalışmalara İlişkin Özel Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 9’uncu maddesinden kaynaklanan bu hükmün kapıcılar için uygulanması mümkün değildir.

Çünkü kapıcının yaptığı iş fiilen postalar halinde çalışma değildir. Postalar halinde çalışmadan söz edebilmek için “Nitelikleri dolayısıyla sürekli çalıştıkları için durmaksızın birbiri ardına postalar halinde işçi çalıştırılarak işletilen veya nöbetleşe işçi postaları ile yapılan işler”den olması gerekir ki; kapıcının yaptığı iş, niteliği itibariyle bu kapsamda değildir.

O halde, bakılması gereken başka bir mevzuat olmalıdır. Bu mevzuat “İş Kanununa İlişkin Çalışma Süreleri Yönetmeliği”dir. Yönetmeliğin 3’üncü maddesine göre; ara dinlenmeleri, iklim, mevsim, yöredeki gelenekler ve işin niteliği göz önünde tutularak, 24 saat içinde kesintisiz 12 saat dinlenme süresi dikkate alınarak düzenlenir.

Yukarıdaki hükümden açıkça anlaşılmaktadır ki; bir işçinin ara dinlenmesi bölünse ve farklı zaman dilimlerine yayılsa bile; aynı işçinin gün içinde en az 12 saat kesintisiz dinlenmesi sağlanmalıdır.

Öyleyse kapıcının çalışma süresi 4’e bölünse bile, temel kural olarak; kapıcının işi bıraktığı saat ile ertesi gün işe başlayacağı saat arasında en az 12 saatlik süre bulunmalıdır.

Kapıcılar için çalışma kuralları

Kapıcıların çalışma sürelerini belirlemek için, öncelikle İş Kanunu’nun getirdiği diğer bazı düzenlemelerin bilinmesi önem az eder.

Ancak bu bilgiler ve kurallar ışığında, kapıcının çalışma saatlerinin doğru belirlenmesi mümkün olabilir. Bu temel bilgiler şunlardır:

  • İşçi haftanın en az 1 günü kesintisiz 24 saat hafta tatili kullanmalıdır
  • İşçi gece döneminde 7,5 saatten çok çalıştırılamaz
  • İşçinin bir günlük çalışma süresi 11 saati asla aşamaz
  • İşçinin çalışma süresi günlük ya da haftalık BELİRLENMEZ. Çalışma süresi haftalık hesaplanmalıdır.

Kapıcılar için örnek çalışma sistemi

Tüm bu bilgiler ışığında, kapıcıların çalışma saatleri için doğru bir sistem örneği aşağıda yer almaktadır:

  • 06:00-09:00 Çalışma dönemi 1
  • 11:00-13:30 Çalışma dönemi 2
  • 15:00-16:00 Çalışma dönemi 3
  • 17:00-18:00 Çalışma dönemi 4

Hemen yukarıdaki sistemde işçi haftanın 6 günü ve günde 7,5 saat çalışacak, böylece haftalık 45 saat çalışmış olacaktır. Ayrıca bu kapıcıya bir gün de hafta tatili kullandırılacaktır.

Görüleceği üzere böyle bir sistemde; kapıcının çalışma süresinin en çok 4’e bölünmesi, kapıcının yasal ara dinlenmesini kullanması, kapıcının haftalık 45 saat çalıştırılması, kapıcıya haftada bir gün hafta tatili kullandırılması ve kapıcının vardiya bitimi ile sonraki sabah vardiya başlangıcı arasında en az 12 saat olması kurallarının tamamına uyulmuş durumdadır.

apartman görevlisi çalışma saatleri

Kapıcının haftalık çalışma süresi 45 saat aşarsa ne olur?

İş Kanunu’na göre işçinin haftalık 45 saati aşan çalışmaları fazla mesai olarak kabul edilir ve işçiye bu çalışmasının karşılığı maaşından ayrı olarak ve yüzde 50 zamlı şekliyle ödenmelidir: Fazla mesai ücreti hesaplama örneği

Dönem dönem kapıcıların da haftalık çalışma süreleri 45 saati aşabilir ve bu durumda kat malikleri kurulu kapıcıya fazla mesai ücretini öder.

Burada ikinci bir ihtimal olarak, kapıcının haftalık yaptığı fazla mesai, kapıcı başka bir haftada daha az çalışarak denkleştirilebilir ki; bu alternatifin ismi denkleştirme ya da yoğunlaştırılmış iş haftasıdır.

Denkleştirme uygulaması ile ilgili bilgi almak için şu yazıma göz atabilirsiniz: Denkleştirme nedir? Hesabı nasıl yapılır?

SONUÇ

Kapıcı çalışma saatleri belirlenirken, düz mantıkla yalnızca 45 saate yoğunlaşmak ya da çalışma süresini kesintisiz belirlemek zorunda hissetmek yanlış olacaktır.

Her işçide olduğu gibi, kapıcılar için de çalışma sürelerinin birden fazla kural dikkate alınarak hesaplanması gerekir.

Yukarıdaki örnek çalışma sistemindeki saatler elbette ihtiyaca göre değiştirilebilir; burada önemli olan yazıda açıklanan genel kurallara mutlaka riayet etmek ve bu kurallar çerçevesinde apartmanın ya da sitenin ihtiyacını gidermek olmalıdır.

Bu çalışma sistemi belirlenirken haklar ve sorumluluklar bilinmeli; ayrıca kapıcının yasal hakları ile kat maliklerinin ihtiyaçları konusunda bir denge sağlanmalıdır.

Mustafa BAYSAL

Sizin için doğru ve değerli bilgiyi paylaşmaya çalışıyorum. Bu yazı gerçekten işinize yaradıysa ve teşekkür etmek istiyorsanız, yapmanız gereken tek şey onu PAYLAŞMAK. Nasıl mı? Hemen üste bakın :)

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu